Arabuluculukta Anlaşılan İşçi Alacağı Ödenmezse Ne Yapılır?

İşveren arabuluculuk görüşmesinde kıdem tazminatınızı, ücret veya fazla mesai alacağınızı belirli bir tarihte ödemeyi kabul etti; ancak ödeme günü geçti ve para hesabınıza yatmadı. Arabuluculukta anlaşılan işçilik alacağı ödenmezse izlenecek yol yeni bir dava açmak değil, anlaşmayı icra yoluyla yerine getirtmektir. Bu yazıda 06.10.2026 itibarıyla ödeme yapılmadığında atılacak adımları, faizi, anlaşmaya itiraz edilmesi halinde ne olacağını ve işverenin ödeme gücünü kaybettiği durumları anlatıyoruz.

Anlaşma ödenmezse yeniden dava açılabilir mi?

İşçilik alacaklarında dava öncesi arabuluculuk zorunludur ve 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanununda hüküm bulunmayan hallerde Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu (HUAK) uygulanır (7036 m.3/21). HUAK m.18/5'e göre arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması halinde, üzerinde anlaşılan hususlar hakkında taraflarca dava açılamaz.

Bu nedenle işveren ödeme yapmadığında işçinin, anlaşmada vazgeçtiği tutarlar dahil eski alacaklarının tamamı için yeniden dava açması kural olarak mümkün değildir; anlaşmada kararlaştırılan tutar icra yoluyla tahsil edilir. Anlaşma metninde “ödeme yapılmazsa anlaşma hükümsüz olur” gibi özel bir kayıt varsa sonuçları somut metne göre ayrıca değerlendirilmelidir. Hiç anlaşma sağlanamamışsa izlenecek yol için belirsiz alacak davasının kaldırılmasından sonra işçilik davası yazısına bakabilirsiniz.

Arabuluculukta anlaşılan işçilik alacağı ödenmezse ne yapılmalı?

İcra edilebilirlik şerhi, dosya üzerinden incelenen çekişmesiz bir yargı işidir ve maktu harca tabidir; mahkeme yalnızca anlaşmanın arabuluculuğa ve cebri icraya elverişli olup olmadığını inceler (HUAK m.18/3). Şerh verilmiş anlaşma ile tarafların, avukatlarının ve arabulucunun birlikte imzaladığı anlaşma ilam niteliğinde belge sayılır (HUAK m.18/2, m.18/4). Şerhin alınması, ilamlı takibin aşamaları ve borçlunun itiraz imkanları arabuluculuk anlaşma belgesinin icra takibine konulması yazısında ayrıntılı olarak anlatılmıştır.

Geç ödenen alacak için faiz istenebilir mi?

Evet. Anlaşmada ödeme günü belirlenmişse işveren bu günün geçmesiyle, ayrıca ihtara gerek olmadan temerrüde düşer (TBK m.117/2). Temerrüde düşen borçlu, sözleşmede aksi kararlaştırılmadıkça temerrüt faizi öder (3095 sayılı Kanun m.2). Oran anlaşmada belirlenmemişse kanuni faiz oranı esas alınır. 7589 sayılı Kanunla değiştirilen 3095 sayılı Kanunun 1. maddesine göre bu oran, 31.07.2026 tarihinden itibaren Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının yüzde sekseni üzerinden belirlenir.

Taraflar anlaşmada daha yüksek bir temerrüt faizi kararlaştırabilir; ancak bu oran, kanuni orana göre belirlenen yıllık faizin yüzde yüz fazlasını aşamaz (TBK m.120/2). Taksitli ödemelerde “bir taksit ödenmezse kalan borcun tamamı muaccel olur” şeklindeki bir kayıt tahsili kolaylaştırır. Anlaşma belgesinde faiz kaydı yoksa, faizin ilamlı takipte doğrudan istenip istenemeyeceği ve hangi tarihten işleyeceği tartışma konusu olabilir; bu nedenle faiz oranının ve başlangıç tarihinin anlaşmaya açıkça yazılması önerilir.

İşveren anlaşmaya itiraz ederse ne olur?

İlam niteliğindeki belgeye dayanan takipte borçlunun itiraz imkanları sınırlıdır. Aşağıdaki tablo, anlaşmadan sonra en sık karşılaşılan uyuşmazlıkları özetler:

Anlaşmanın irade sakatlığı nedeniyle bağlayıcı olmadığı iddiası, icra mahkemesinin sınırlı incelemesinin dışında kalır. HUAK m.18/5 anlaşılan hususlarda dava açılmasını yasakladığından, bu iddianın hangi yolla ileri sürülebileceği somut olaya göre ayrıca değerlendirilmelidir; uygulamada bu tür iddiaların, anlaşmanın geçersizliğinin tespiti veya iptali istemiyle açılan ayrı bir davada incelendiği görülmektedir. Böyle bir davanın açılması kural olarak tek başına takibi durdurmaz. Görevli mahkeme ve dava öncesinde yeniden arabuluculuk gerekip gerekmediği de somut olaya göre belirlenir.

İşveren ödeme gücünü kaybettiyse ne yapılabilir?

İşveren iflasa tabi ise (örneğin tacir veya ticaret şirketiyse) alacaklı, haciz yerine iflas yolunu da seçebilir (İİK m.37, m.43). İflasta işçilerin iş ilişkisine dayanan ve iflasın açılmasından önceki bir yıl içinde tahakkuk etmiş, ihbar ve kıdem tazminatları dahil alacakları sıra cetvelinde birinci sırada yer alır (İİK m.206).

İşverenin konkordato ilan etmesi, hakkında aciz vesikası alınması veya iflası nedeniyle ödeme güçlüğüne düştüğü hallerde, işçinin iş ilişkisinden kaynaklanan ve ödenmeyen üç aylık ücret alacağı, İşsizlik Sigortası Fonu kapsamındaki Ücret Garanti Fonundan karşılanabilir (4447 sayılı Kanun ek m.1). Bunun için işçinin, işverenin ödeme güçlüğüne düşmesinden önceki son bir yıl içinde aynı işyerinde çalışmış olması gerekir; ödeme temel ücret üzerinden ve kanundaki üst sınırı aşmamak üzere yapılır. Fon yalnızca ücret alacağını kapsar; kıdem ve ihbar tazminatı gibi kalemleri karşılamaz. Arabuluculukta toplu bir tutar üzerinde anlaşılmışsa bunun hangi kısmının fon kapsamında değerlendirileceği başvuruda Türkiye İş Kurumunca incelenir; güncel başvuru koşullarını kurumun duyurularından kontrol edin.

Arabuluculuk sürecinin genel işleyişi işe iade davası ve arabuluculuk yazısında, işçi ve işveren uyuşmazlıklarına ilişkin diğer konular ise iş hukuku sayfasında yer almaktadır. Anlaşma metni ve takip süreci her dosyada farklı olduğundan somut durumunuz için bir avukattan hukuki destek almanız önerilir.