Kısa yanıt

Kira artış oranı, konut ve çatılı işyeri kiralarında bir önceki kira yılının TÜFE on iki aylık ortalamasındaki değişim oranını aşamaz (TBK m.344). Konut kiralarındaki geçici yüzde 25 sınırı yalnız 01.07.2024 tarihine kadar yenilenen dönemlerde uygulanmış ve sona ermiştir. Beş yılı dolduran kiralarda kira, hakim tarafından emsal kiralar dikkate alınarak yeniden belirlenebilir.

Bu yazıda
  1. Kira artış oranı 2026'da nasıl belirlenir?
  2. Yüzde 25 kira artış sınırı bitti mi?
  3. Beş yıl dolunca kira nasıl belirlenir?
  4. Kira tespit davası ne zaman açılır?
  5. Kiracının başlıca hakları nelerdir?
  6. Kira uyuşmazlığında arabuluculuk zorunlu mu?

Kira artış oranı, her yıl kira dönemi yenilenirken kiracı ile ev sahibinin en çok tartıştığı konudur. 2022–2024 döneminde konut kiralarına uygulanan yüzde 25 sınırının kalkmasıyla birlikte bugün Türk Borçlar Kanununun 344. maddesindeki genel kural uygulanmaktadır: artış, tüketici fiyat endeksinin (TÜFE) on iki aylık ortalamasındaki değişimi geçemez.

Aşağıda artış sınırının nasıl hesaplandığını, beş yıl kuralını, kira tespit davasını, kiracının diğer temel haklarını ve kira uyuşmazlıklarında zorunlu arabuluculuğu bulacaksınız. Kira ve taşınmaz uyuşmazlıklarına ilişkin diğer genel bilgiler gayrimenkul hukuku sayfamızda yer alıyor.

Kira artış oranı 2026'da nasıl belirlenir?

TBK m.344/1'e göre tarafların yenilenen kira döneminde uygulanacak kira bedeline ilişkin anlaşmaları, bir önceki kira yılında TÜFE'deki on iki aylık ortalamalara göre değişim oranını geçmemek koşuluyla geçerlidir. Bu kural bir yıldan uzun süreli sözleşmelerde de uygulanır. Sözleşmede daha yüksek bir oran yazsa bile aşan kısım geçersizdir.

Uygulamada, kira yılının yenilendiği tarihten önce Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) açıkladığı son ayın on iki aylık ortalama TÜFE değişim oranı esas alınır. Bu oran her ay yeniden açıklandığından tek bir "2026 oranı" yoktur. Örneğin TÜİK'in 03.09.2026'da yayımladığı Ağustos 2026 verisine göre on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı yüzde 31,79'dur; Eylül 2026 verisi 29.09.2026 itibarıyla henüz açıklanmamıştı. Taraflar anlaşamazsa kira bedelini hakim, bu oranı geçmemek üzere kiralananın durumunu gözeterek hakkaniyete göre belirler (TBK m.344/2).

Yeni dönem kirasının üst sınırını hesaplama

  1. Kira yılının başlangıcını belirleyin

    Sözleşmenin başladığı günü ve buna göre yeni kira yılının hangi ay başladığını tespit edin.

  2. İlgili oranı bulun

    Yenileme tarihinden önce TÜİK'in açıkladığı son ayın on iki aylık ortalama TÜFE değişim oranını kontrol edin.

  3. Üst sınırı hesaplayın

    Mevcut aylık kirayı bu oranla artırın. Örneğin aylık kira 20.000 TL ve esas alınacak oran Ağustos 2026 verisi olan yüzde 31,79 ise yeni dönemde istenebilecek en yüksek kira 26.358 TL olur.

  4. Sözleşmeyle karşılaştırın

    Sözleşmede daha düşük bir artış oranı kararlaştırılmışsa düşük oran uygulanır; daha yüksekse yasal sınır geçerlidir.

  5. Yeni kirayı yazılı olarak bildirin

    Artışı ve hesaplama yöntemini yazılı olarak bildirmek, ileride doğabilecek uyuşmazlıkta ispatı kolaylaştırır.

Bu sınır, mevcut kiracıyla yenilenen kira dönemleri içindir. Yeni bir kiracıyla ilk kez yapılan sözleşmede kira bedeli taraflarca serbestçe belirlenir.

Yüzde 25 kira artış sınırı bitti mi?

Evet. Konut kiraları için getirilen yüzde 25 sınırı iki geçici maddeyle uygulanmış ve 01.07.2024 tarihinde sona ermiştir. 02.07.2024'ten itibaren yenilenen konut kira dönemlerinde yeniden TBK m.344'teki TÜFE sınırı geçerlidir. 29.09.2026 itibarıyla Türk Borçlar Kanununda yürürlükte yeni bir geçici oran sınırı bulunmamaktadır.

Konut kiralarında artış sınırının seyri
Yenilenen kira dönemiUygulanan üst sınırDayanak
11.06.2022 – 01.07.2023Yüzde 25; TÜFE on iki aylık ortalaması daha düşükse o oranTBK geçici m.1 (7409 sayılı Kanun)
02.07.2023 – 01.07.2024Yüzde 25; TÜFE on iki aylık ortalaması daha düşükse o oranTBK geçici m.2 (7456 sayılı Kanun)
02.07.2024'ten itibarenTÜFE on iki aylık ortalamasındaki değişim oranıTBK m.344

Geçici yüzde 25 sınırı yalnız konut kiralarını kapsıyordu; çatılı işyeri kiralarında bu dönemde de TÜFE sınırı uygulanmıştır.

Beş yıl dolunca kira nasıl belirlenir?

Taraflarca anlaşma yapılıp yapılmadığına bakılmaksızın, beş yıldan uzun süreli veya beş yıldan sonra yenilenen kira sözleşmelerinde ve bundan sonraki her beş yılın sonunda, yeni kira yılındaki bedel hakim tarafından belirlenebilir. Hakim; TÜFE'deki on iki aylık ortalama değişim oranını, kiralananın durumunu ve emsal kira bedellerini göz önünde tutarak hakkaniyete uygun bir kira belirler (TBK m.344/3). Bu yolla belirlenen kira, sonraki yıllarda yine TÜFE sınırına göre artırılır.

Kira bedeli yabancı para olarak kararlaştırılmışsa, Türk Parasının Kıymetini Koruma mevzuatı saklı kalmak üzere beş yıl geçmedikçe bedelde değişiklik yapılamaz; beş yıldan sonra yabancı paranın değerindeki değişiklik de dikkate alınarak bedel belirlenir (TBK m.344/4).

Kira tespit davası ne zaman açılır?

Kira bedelinin belirlenmesine ilişkin dava her zaman açılabilir. Ancak mahkemenin belirleyeceği kiranın yeni dönemin başından itibaren geçerli olması için dava, yeni dönemin başlangıcından en geç otuz gün önce açılmalı ya da kiraya veren bu süre içinde kiracıya artış yapılacağını yazılı olarak bildirmiş olmalıdır; bu durumda dava yeni kira dönemi sonuna kadar açılabilir. Sözleşmede artış hükmü varsa, yeni dönem sonuna kadar açılan davada belirlenen kira da dönem başından geçerli olur (TBK m.345).

Kira tespit davası sulh hukuk mahkemesinde görülür ve dava açılmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur. Kiracı da, örneğin hangi bedeli ödemesi gerektiği tartışmalıysa, kira tespit davası açabilir.

Kiracının başlıca hakları nelerdir?

  • Güvence (depozito): Konut ve çatılı işyeri kiralarında güvence üç aylık kira bedelini aşamaz. Para olarak verilecekse kiraya verenin onayı olmadan çekilmemek üzere vadeli bir hesaba yatırılır. Kiraya veren, sözleşmenin sona ermesini izleyen üç ay içinde kiracıya karşı dava veya takip açtığını bankaya bildirmezse banka, kiracının istemi üzerine güvenceyi geri verir (TBK m.342).
  • Ek ödeme yasağı: Kiracıya kira bedeli ve yan giderler dışında ödeme yükümlülüğü getirilemez. Geç ödemede ceza koşulu veya sonraki kiraların muaccel olacağına ilişkin kayıtlar geçersizdir (TBK m.346).
  • Süre bitiminde çıkarılmama: Kiraya veren, sözleşme süresinin dolmasına dayanarak kiracıyı çıkaramaz; sebepsiz fesih ancak on yıllık uzama süresinden sonra mümkündür (TBK m.347).
  • Süre sonunda ayrılma: Kiracı, belirli süreli sözleşmenin bitiminden en az on beş gün önce bildirimde bulunarak sözleşmeyi süre sonunda sona erdirebilir; bildirimde bulunmazsa sözleşme bir yıl uzar.
  • Ev satılırsa: Kiralanan el değiştirirse yeni malik kira sözleşmesinin tarafı olur (TBK m.310).
  • Değişiklik yasağı: Kira bedelinin belirlenmesi dışında sözleşmede kiracı aleyhine değişiklik yapılamaz (TBK m.343).

Kira uyuşmazlığında arabuluculuk zorunlu mu?

Evet. 01.09.2023'ten beri kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır (6325 sayılı Kanun m.18/B). Kira tespiti, kira alacağı, depozito iadesi ve dava yoluyla tahliye bu kapsamdadır; kanundaki istisna, kiralanan taşınmazların ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümlerdir. Başvuru, yetkili mahkemenin bulunduğu yerdeki arabuluculuk bürosuna yapılır ve arabulucu süreci üç hafta içinde sonuçlandırır; zorunlu hallerde süre en fazla bir hafta uzatılabilir. Anlaşma sağlanırsa anlaşma belgesine sulh hukuk mahkemesinden icra edilebilirlik şerhi alınır.

Kira bedeli ve artış hakkındaki uyuşmazlıklar sözleşmenin içeriğine ve kira süresine göre farklı sonuçlar doğurabileceğinden, somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.

Sık sorulan sorular

2026'da kira artış oranı ne kadar?

Tek bir oran yoktur. Konut ve çatılı işyeri kiralarında yenilenen dönemde artış, bir önceki kira yılının TÜFE on iki aylık ortalamasındaki değişim oranını geçemez (TBK m.344). Uygulamada yenileme tarihinden önce TÜİK'in açıkladığı son ayın oranı esas alınır; örneğin Ağustos 2026 için açıklanan oran yüzde 31,79'dur (TÜİK, 03.09.2026). Oran her ay değiştiğinden, kendi yenileme tarihinize göre güncel oranı kontrol edin.

Yüzde 25 kira artış sınırı devam ediyor mu?

Hayır. Konut kiraları için öngörülen yüzde 25 sınırı, Türk Borçlar Kanununun geçici 1 ve 2. maddeleriyle 11.06.2022 ile 01.07.2024 arasında yenilenen kira dönemlerinde uygulanmıştır. 02.07.2024'ten itibaren yenilenen dönemlerde TBK m.344'teki TÜFE on iki aylık ortalama sınırı geçerlidir. 29.09.2026 itibarıyla yürürlükte yeni bir geçici oran sınırı yoktur.

Ev sahibi 5 yıl sonra kirayı ne kadar artırabilir?

Beş yıldan uzun süreli veya beş yıldan sonra yenilenen sözleşmelerde ve sonraki her beş yılın sonunda kira, hakim tarafından belirlenebilir (TBK m.344/3). Hakim; TÜFE on iki aylık ortalama oranını, kiralananın durumunu ve emsal kiraları dikkate alarak hakkaniyete uygun bir bedel belirler. Bunun için önce arabulucuya başvurulması, anlaşma olmazsa sulh hukuk mahkemesinde kira tespit davası açılması gerekir.

Kiracı yasal sınırın üzerindeki zammı ödemek zorunda mı?

Hayır. TBK m.344'e göre TÜFE on iki aylık ortalama değişim oranını aşan artış anlaşmaları, aşan kısım yönünden geçersizdir. Kiracının, yasal üst sınıra göre hesaplanan kirayı banka aracılığıyla ve açıklamalı olarak ödemesi ve durumu kiraya verene yazılı olarak bildirmesi ispat bakımından yararlıdır. Beş yıllık süre dolmuşsa kiraya verenin kira tespit davası açabileceği ayrıca dikkate alınmalıdır.

Depozito ne zaman iade edilir?

Güvence para olarak vadeli bir hesaba yatırılmışsa banka, iki tarafın rızasıyla, kesinleşmiş icra takibi veya mahkeme kararıyla parayı geri verebilir. Kiraya veren, sözleşmenin sona ermesini izleyen üç ay içinde kiracıya karşı dava açtığını veya takip başlattığını bankaya yazılı bildirmezse banka, kiracının istemi üzerine güvenceyi iade etmekle yükümlüdür (TBK m.342). Güvence en fazla üç aylık kira kadar olabilir.

Kaynaklar